Het moet zo ongeveer op het punt zijn waarop bovenstaande foto getrokken werd dat ik ruim 87 jaar geleden het daglicht zag. Kraamklinieken waren nog niet gebruikelijk en thuisbevallingen waren de regel met alle risico's van dien! Clara De Pauw was de achterwaarsterigge van dienst. Dit alles had plaats op wat Zulma Van den Navoij destijds "de schoonsten hoek van Sent-Magriete" placht te noemen, Zulma Veuj zoals men zei heeft tot haar 97 jaar op "onze" hoek gewoond en overleed in Sente op 102-jarige leeftijd. Toen we samen herinneringen ophaalden aan "de tijd van toen" passeerden heel wat beelden de revue! Deze open plek was toen helemaal volgebouwd.Hierboven zie je rechts mijn moeder Maria en mijn grootmoeder Sophie voor de woning waar ze toen een winkel hadden van textiel en kruidenierswaren voorheen bewoond door Jan Van de Wattijne, timmerman en zijn zuster Melanie, winkelierster, rechts van deze foto, buiten beeld was de werkstal van Jan wat je ziet op volgende foto. In die tijd woonde Rik Maeyens, mijn grootvader nog in het tweede huis van rechts, het huis met de hoogkamer vandaar de trapjes op het voetpad.
Nadat mijn grootouders gehuwd waren in 1895 verwisselden de twee families Van de Wattijne en Maeyens onderling van woning in 1907 terwijl in de werkstal, nu van Rik Maeyens de zaak werd verdergezet door Jozef Bauts (Tjef Baat) die timmerman was van beroep en een half-broer van Desiré Van Hoorickx gehuwd met Hermina Martens die verder op het dorp genoemd Zevecote, in de richting van De Brakke een kruidenierswinkeltje hadden. Dees was geliefd bij de jeugd omdat hij zo leuk kon vertellen en kleine fietsjes beloofde die hij zaaide op beddekes in zijnen hof! Veel hebben hier uren versleten op Zondagavond om te luisteren naar verhalen over Napoleon. Dees was geboren op een hofstee in 't klein Brabant waar hij zijn grootvader heeft horen zeggen dat Napoleon daar geweest is en daarom heet het in de draai naar de Munte het Keizerken, geloof het of niet! Op het einde van zijn leven werd hij getekend door het overlijden van hun dochter Anna in 1946 door tbc in het sanatorium te Sijsele en het lot van hun zoon Adelin, gemeenteonderwijzer die geobsedeerd was door de Vlaamse Zaak! Jozef Bauts woonde rechts op de foto in café "Den Arend" waarna Casimir Veesaert, voor de Sint-Margrietenaars Murus Sanders, gehuwd met Marie Van Hoorickx hier kwam wonen, later café "Dorpszicht" bij Jozef Veesaert-Zulma Van den Navoij. Daar juist voor op de hoek van de Kerkstraat en de Dorpstraat hadden we toendertijd het huis van de familie Welvaert maar in onze tijd de fietsenhandel van velomaker Camille Galle die als douanier op de gemeente blijven hangen was, gehuwd met Elodie Stuyvaert en gezegend met drie flinke dochters Juliette, Georgette en Mariette! Jozef Bauts werd later tolbeambte maar verongelukte jammerlijk tijdens de uitoefening van zijn dienst in de haven van Gent op 31.05.1947. In zijn periode te Sint-Margriete was Jozef spelend lid van de toneelbond "Jong en IJverig". Centraal op de foto zie je nog het huis van Eduard Geyssens en Irma Blomme, verder richting 't Eiland volgt in '"t Koophandelshof" bij Leopold Haeyman, slachter, veekoopman, herbergier en barbier, gehuwd met Florentine Hautekeete. Aan de overzijde bevond zich onderstaande doeningske voor mij in onze kindertijd, naast het eigen warme nest een zalige speelplek.
Dit was het koninkrijk van mijn beste vriend Odilon Geyssens, Dorp 42, hij was één der zonen van August Geyssens en Hermina Overmeire beter gekend als Gustje Gesse en Miene Gesse. August was niet groot, vandaar dat hij door het leven ging als Gustje Gesse. Als hij gaan melken was in de Brandkreek hoorde men hem van ver komen door het rammelen van zijn melkkan, zijnen emmer en zijnen velo! Maar dezelfde Gust kwam in het oog van een storm terecht toen pastoor De Ryck een nieuw klooster en school wilde bouwen voor de Zusters Franciskanessen van Evergem!
Pastoor Cyriel De Ryck geboren te Zomergem in 1875, priester gewijd in 1902 werd na zijn passage in Rupelmonde als onderpastoor, benoemd in Sint-Margriete. Hij was typisch wat men noemt een echte bouwpastoor! Hij nam de leiding van de verbouwing van café "'t Oud Gemeentehuis" dat toen blijkbaar eigendom zou geweest zijn van de kerkfabriek en ook de initiatiefnemer en bezieler van de bouw van een woonhuis op Zevecote voor de familie van zijn huishoudster Irma Van Hevele. Maar zijn grootste en tevens groots project was wel de bouw van een klooster en lagere school voor meisjes en jongens tot en met het tweede studiejaar, voor de Zusters Franciskanessen van Evergem. Meteen liet hij het parochiezaaltje vast aan het klooster optrekken, de zogenaamde patronage! Dat alles tijdens zijn verblijf van 1927 tot 1935 in Sint-Margriete.
Maar de poppetjes gingen aan het dansen toen meneer pastoor een uitweg wilde kopen voor zijn nieuwe school vanuit de dorpstraat en het moet nu wel lukken die grond was eigendom van Gustje en Gustje wou niet verkopen! Maar waar Gustje geen rekening mee hield, met hoge heren is het kwaad kersen eten!
Je moet nu weten Gustje Gesse maar ook Adolf Welvaert, de familie op de hoek waarvan men op de foto de stal ziet staan, pachtten aan de Gentse familie van grootgrondbezitters Claeys-Bouüaert een stuk land. En om dat land te bereiken gebruikten beide pachters het zogenaamde "Kerkepad" dat eigenlijk enkel bedoeld was voor de gebruikers van het aanpalende perceel dat eigendom was van de kerkfabriek.
Gust bleef aanvankelijk onverzettelijk met het risico opgezegd te worden als pachter door de zeer christelijke familie met drie priesters waaronder de vicaris-generaal van het bisdom Gent Ferdinand Claeys-Bouüaert. Bovendien was de broer van Gustje Eduard Geyssens, toezichter voor die familie, wat de spanning niet verminderde. En de pastoor en de Zusters Franciskanessen waren hier ook niet mee opgezet! In zijn ego gekrenkt en om Gustje onder druk te zetten liet de pastoor dan maar over de ganse breedte van het kerkepad een gracht graven, dus gedaan voor Gust en Dolf om hun akkers langs daar te bereiken. Ze moesten nu een omweg maken langs de brandkreek wat voor beiden een lange en tijdrovende route was, zeker voor Gustje met zijn koeiengespan!
Gustje was blijkbaar niet opgewassen tegen zoveel overmacht en moest noodgedwongen op 't Zevecote een stukje grond verkopen als uitweg voor de nieuwe school. Ondertussen had Gustje al lang die gracht weer opgevuld en is aan het geruzie een halt toegeroepen toen pastoor De Ryck op 21.11.1935 benoemd werd als pastoor te Wortegem, hij stierf te Maldegem op 05.10.1946. Hij was in elk geval niet meer op de parochie toen de scholen op 01.01.1936 in gebruik genomen werden en kon dus niet meer genieten van het resultaat van zijn bouwwerken!
Eind van de jaren 1960 werden de Franciscanessen opgevolgd door grauwzusters-penitenten.
Deze geheugenreis doorheen het vroegere Sint-Margriete was deels het resultaat van een pennevrucht van Lucien Heyndrickx een leeftijdsgenoot zoals o.a. Odilon, Adriën, Urbain Herrebout en Johan Herrebout die bij latere contacten de warmte voor Sint-Margriete brandend hielden, samen met de verscheidene bewoners van den schoonsten hoek!







Geen opmerkingen:
Een reactie posten